SStrefa Nauki w Elektryku
Informatyka

Bazy danych

5zadań
0przykładów

Materiały w przygotowaniu

Teoria i przykłady do tego działu są właśnie opracowywane. Struktura działu jest już gotowa — poniżej znajdziesz dostępne zadania, a nauczyciel może dodać kolejne z panelu.

04Zadania

Rok matury:

Znalezione zadania: 5

Zadanie 1

Matura: maj 2026
Oryginalne zadanie: zad. 8.1
Poziom: rozszerzony
Dział: Bazy danych
Temat: Sieć sklepów
Matura · 1 pkt
W trzech plikach tekstowych o nazwach klienci.txt, transakcje.txt, opis_transakcji.txt zapisano dane o sprzedaży towarów w pewnej sieci sklepów w porach wieczornych pierwszych dni miesiąca. Dane obejmują informacje od 1. do 3. dnia miesiąca w miesiącach od stycznia do czerwca 2025 roku w godzinach od 22:00 do 23:59. Pierwszy wiersz każdego z plików jest wierszem nagłówkowym, a dane w wierszach rozdzielono tabulatorami.

Plik klienci.txt zawiera informacje na temat zarejestrowanych klientów sieci sklepów. W każdym wierszu zapisano:

IdKlienta – unikatowy identyfikator klienta (liczba całkowita)
Imie – imię klienta (tekst do 20 znaków)
Nazwisko – nazwisko klienta (tekst do 20 znaków)
Plec – płeć klienta (znak K lub M).

Przykład:
IdKlientaImieNazwiskoPlec
1ZofiaSawickaK
2ZuzannaChmielK
3HannaSokolowskaK
Plik transakcje.txt zawiera informacje o dokonanych transakcjach. W każdym wierszu zapisano:

IdTransakcji – unikatowy identyfikator transakcji (uwaga: identyfikatory nie są nadane chronologicznie – nie są kolejnymi numerami transakcji)
DataTransakcji – datę transakcji (dd.mm.rrrr)
IdKlienta – identyfikator klienta, który dokonał transakcji
IdSklepu – identyfikator sklepu, w którym dokonano transakcji
IdSprzedawcy – identyfikator sprzedawcy, który obsługiwał klienta przy kasie; jeśli klient korzystał z kasy samoobsługowej, pole jest puste (brak danych).

Przykład:
IdTransakcjiDataTransakcjiIdKlientaIdSklepuIdSprzedawcy
101.01.2025181412160
201.02.20255504125
301.03.202514081665
401.04.202511461433
501.05.20256309 
601.06.2025101112120
Plik o nazwie opis_transakcji.txt zawiera informacje o produktach zakupionych w danej transakcji. W każdym wierszu zapisano:

IdTransakcji – identyfikator transakcji (uwaga: identyfikatory mogą się powtarzać)
IdProduktu – identyfikator zakupionego produktu
Cena – cena jednostkowa zakupionego produktu
Liczba – liczba określająca, ile sztuk danego produktu zakupiono.


Przykład:
IdTransakcjiIdProduktuCenaLiczba
485785,6611
1048774
1048425
246427,015
Z wykorzystaniem danych zawartych w podanych plikach oraz dostępnych narzędzi informatycznych podaj odpowiedzi do zadań 8.1.–8.4. Odpowiedzi zapisz w pliku wyniki8.txt, a każdą z nich poprzedź numerem odpowiedniego zadania.

Podaj imię i nazwisko klienta, który dokonał łącznie najwięcej transakcji w całym analizowanym okresie.

Do oceny oddajesz wyniki8.txt oraz pliki komputerowej realizacji obliczeń; brak tych plików jest równoznaczny z brakiem rozwiązania.

Odpowiedź do samodzielnego porównania z pełnym rozwiązaniem; bez automatycznej oceny.

Wskazówka

Grupuj transakcje po IdKlienta, nie po nazwisku.

Rozwiązanie krok po kroku

  1. 1Łączymy Klienci i Transakcje po IdKlienta.
  2. 2Zliczamy transakcje każdego klienta i sortujemy malejąco według liczby.
  3. 3Odczytujemy imię i nazwisko klienta z pierwszego wiersza.
  4. 4Marcelino Kruk
Odpowiedź: Marcelino Kruk

Zadanie 2

Matura: maj 2026
Oryginalne zadanie: zad. 8.2
Poziom: rozszerzony
Dział: Bazy danych
Temat: Sieć sklepów
Matura · 2 pkt
W trzech plikach tekstowych o nazwach klienci.txt, transakcje.txt, opis_transakcji.txt zapisano dane o sprzedaży towarów w pewnej sieci sklepów w porach wieczornych pierwszych dni miesiąca. Dane obejmują informacje od 1. do 3. dnia miesiąca w miesiącach od stycznia do czerwca 2025 roku w godzinach od 22:00 do 23:59. Pierwszy wiersz każdego z plików jest wierszem nagłówkowym, a dane w wierszach rozdzielono tabulatorami.

Plik klienci.txt zawiera informacje na temat zarejestrowanych klientów sieci sklepów. W każdym wierszu zapisano:

IdKlienta – unikatowy identyfikator klienta (liczba całkowita)
Imie – imię klienta (tekst do 20 znaków)
Nazwisko – nazwisko klienta (tekst do 20 znaków)
Plec – płeć klienta (znak K lub M).

Przykład:
IdKlientaImieNazwiskoPlec
1ZofiaSawickaK
2ZuzannaChmielK
3HannaSokolowskaK
Plik transakcje.txt zawiera informacje o dokonanych transakcjach. W każdym wierszu zapisano:

IdTransakcji – unikatowy identyfikator transakcji (uwaga: identyfikatory nie są nadane chronologicznie – nie są kolejnymi numerami transakcji)
DataTransakcji – datę transakcji (dd.mm.rrrr)
IdKlienta – identyfikator klienta, który dokonał transakcji
IdSklepu – identyfikator sklepu, w którym dokonano transakcji
IdSprzedawcy – identyfikator sprzedawcy, który obsługiwał klienta przy kasie; jeśli klient korzystał z kasy samoobsługowej, pole jest puste (brak danych).

Przykład:
IdTransakcjiDataTransakcjiIdKlientaIdSklepuIdSprzedawcy
101.01.2025181412160
201.02.20255504125
301.03.202514081665
401.04.202511461433
501.05.20256309 
601.06.2025101112120
Plik o nazwie opis_transakcji.txt zawiera informacje o produktach zakupionych w danej transakcji. W każdym wierszu zapisano:

IdTransakcji – identyfikator transakcji (uwaga: identyfikatory mogą się powtarzać)
IdProduktu – identyfikator zakupionego produktu
Cena – cena jednostkowa zakupionego produktu
Liczba – liczba określająca, ile sztuk danego produktu zakupiono.


Przykład:
IdTransakcjiIdProduktuCenaLiczba
485785,6611
1048774
1048425
246427,015
Z wykorzystaniem danych zawartych w podanych plikach oraz dostępnych narzędzi informatycznych podaj odpowiedzi do zadań 8.1.–8.4. Odpowiedzi zapisz w pliku wyniki8.txt, a każdą z nich poprzedź numerem odpowiedniego zadania.

Podaj, ile kobiet (K) oraz ilu mężczyzn (M) spośród klientów sieci sklepów nie kupiło niczego w całym analizowanym okresie.

Do oceny oddajesz wyniki8.txt oraz pliki komputerowej realizacji obliczeń; brak tych plików jest równoznaczny z brakiem rozwiązania.

Odpowiedź do samodzielnego porównania z pełnym rozwiązaniem; bez automatycznej oceny.

Wskazówka

Użyj LEFT JOIN i wyszukaj brak dopasowanej transakcji.

Rozwiązanie krok po kroku

  1. 1Wybieramy klientów, których IdKlienta nie występuje w Transakcje.
  2. 2Grupujemy ich według Plec i liczymy osoby w obu grupach.
  3. 3Kobiety (K): 689; mężczyźni (M): 651.
Odpowiedź: Kobiety (K): 689; mężczyźni (M): 651.

Zadanie 3

Matura: maj 2026
Oryginalne zadanie: zad. 8.3
Poziom: rozszerzony
Dział: Bazy danych
Temat: Sieć sklepów
Matura · 2 pkt
W trzech plikach tekstowych o nazwach klienci.txt, transakcje.txt, opis_transakcji.txt zapisano dane o sprzedaży towarów w pewnej sieci sklepów w porach wieczornych pierwszych dni miesiąca. Dane obejmują informacje od 1. do 3. dnia miesiąca w miesiącach od stycznia do czerwca 2025 roku w godzinach od 22:00 do 23:59. Pierwszy wiersz każdego z plików jest wierszem nagłówkowym, a dane w wierszach rozdzielono tabulatorami.

Plik klienci.txt zawiera informacje na temat zarejestrowanych klientów sieci sklepów. W każdym wierszu zapisano:

IdKlienta – unikatowy identyfikator klienta (liczba całkowita)
Imie – imię klienta (tekst do 20 znaków)
Nazwisko – nazwisko klienta (tekst do 20 znaków)
Plec – płeć klienta (znak K lub M).

Przykład:
IdKlientaImieNazwiskoPlec
1ZofiaSawickaK
2ZuzannaChmielK
3HannaSokolowskaK
Plik transakcje.txt zawiera informacje o dokonanych transakcjach. W każdym wierszu zapisano:

IdTransakcji – unikatowy identyfikator transakcji (uwaga: identyfikatory nie są nadane chronologicznie – nie są kolejnymi numerami transakcji)
DataTransakcji – datę transakcji (dd.mm.rrrr)
IdKlienta – identyfikator klienta, który dokonał transakcji
IdSklepu – identyfikator sklepu, w którym dokonano transakcji
IdSprzedawcy – identyfikator sprzedawcy, który obsługiwał klienta przy kasie; jeśli klient korzystał z kasy samoobsługowej, pole jest puste (brak danych).

Przykład:
IdTransakcjiDataTransakcjiIdKlientaIdSklepuIdSprzedawcy
101.01.2025181412160
201.02.20255504125
301.03.202514081665
401.04.202511461433
501.05.20256309 
601.06.2025101112120
Plik o nazwie opis_transakcji.txt zawiera informacje o produktach zakupionych w danej transakcji. W każdym wierszu zapisano:

IdTransakcji – identyfikator transakcji (uwaga: identyfikatory mogą się powtarzać)
IdProduktu – identyfikator zakupionego produktu
Cena – cena jednostkowa zakupionego produktu
Liczba – liczba określająca, ile sztuk danego produktu zakupiono.


Przykład:
IdTransakcjiIdProduktuCenaLiczba
485785,6611
1048774
1048425
246427,015
Z wykorzystaniem danych zawartych w podanych plikach oraz dostępnych narzędzi informatycznych podaj odpowiedzi do zadań 8.1.–8.4. Odpowiedzi zapisz w pliku wyniki8.txt, a każdą z nich poprzedź numerem odpowiedniego zadania.

Podaj liczbę różnych sklepów, w których dokonano transakcji w kasach samoobsługowych, oraz podaj, ile zapłacono łącznie za zakupy w tych kasach.

Do oceny oddajesz wyniki8.txt oraz pliki komputerowej realizacji obliczeń; brak tych plików jest równoznaczny z brakiem rozwiązania.

Odpowiedź do samodzielnego porównania z pełnym rozwiązaniem; bez automatycznej oceny.

Wskazówka

Puste IdSprzedawcy oznacza kasę samoobsługową.

Rozwiązanie krok po kroku

  1. 1Wybieramy transakcje z pustym IdSprzedawcy.
  2. 2Liczymy różne IdSklepu.
  3. 3Łączymy wybrane transakcje z Opis_transakcji i sumujemy Cena·Liczba, nie tylko Cena.
  4. 428 sklepów; łączna kwota 19443,29.
Odpowiedź: 28 sklepów; łączna kwota 19443,29.

Zadanie 4

Matura: maj 2026
Oryginalne zadanie: zad. 8.4
Poziom: rozszerzony
Dział: Bazy danych
Temat: Sieć sklepów
Matura · 2 pkt
W trzech plikach tekstowych o nazwach klienci.txt, transakcje.txt, opis_transakcji.txt zapisano dane o sprzedaży towarów w pewnej sieci sklepów w porach wieczornych pierwszych dni miesiąca. Dane obejmują informacje od 1. do 3. dnia miesiąca w miesiącach od stycznia do czerwca 2025 roku w godzinach od 22:00 do 23:59. Pierwszy wiersz każdego z plików jest wierszem nagłówkowym, a dane w wierszach rozdzielono tabulatorami.

Plik klienci.txt zawiera informacje na temat zarejestrowanych klientów sieci sklepów. W każdym wierszu zapisano:

IdKlienta – unikatowy identyfikator klienta (liczba całkowita)
Imie – imię klienta (tekst do 20 znaków)
Nazwisko – nazwisko klienta (tekst do 20 znaków)
Plec – płeć klienta (znak K lub M).

Przykład:
IdKlientaImieNazwiskoPlec
1ZofiaSawickaK
2ZuzannaChmielK
3HannaSokolowskaK
Plik transakcje.txt zawiera informacje o dokonanych transakcjach. W każdym wierszu zapisano:

IdTransakcji – unikatowy identyfikator transakcji (uwaga: identyfikatory nie są nadane chronologicznie – nie są kolejnymi numerami transakcji)
DataTransakcji – datę transakcji (dd.mm.rrrr)
IdKlienta – identyfikator klienta, który dokonał transakcji
IdSklepu – identyfikator sklepu, w którym dokonano transakcji
IdSprzedawcy – identyfikator sprzedawcy, który obsługiwał klienta przy kasie; jeśli klient korzystał z kasy samoobsługowej, pole jest puste (brak danych).

Przykład:
IdTransakcjiDataTransakcjiIdKlientaIdSklepuIdSprzedawcy
101.01.2025181412160
201.02.20255504125
301.03.202514081665
401.04.202511461433
501.05.20256309 
601.06.2025101112120
Plik o nazwie opis_transakcji.txt zawiera informacje o produktach zakupionych w danej transakcji. W każdym wierszu zapisano:

IdTransakcji – identyfikator transakcji (uwaga: identyfikatory mogą się powtarzać)
IdProduktu – identyfikator zakupionego produktu
Cena – cena jednostkowa zakupionego produktu
Liczba – liczba określająca, ile sztuk danego produktu zakupiono.


Przykład:
IdTransakcjiIdProduktuCenaLiczba
485785,6611
1048774
1048425
246427,015
Z wykorzystaniem danych zawartych w podanych plikach oraz dostępnych narzędzi informatycznych podaj odpowiedzi do zadań 8.1.–8.4. Odpowiedzi zapisz w pliku wyniki8.txt, a każdą z nich poprzedź numerem odpowiedniego zadania.

Podaj IdSprzedawcy, który obsługiwał klientów w największej liczbie różnych sklepów w jednym miesiącu, oraz podaj ten miesiąc (nazwę lub numer).

Do oceny oddajesz wyniki8.txt oraz pliki komputerowej realizacji obliczeń; brak tych plików jest równoznaczny z brakiem rozwiązania.

Odpowiedź do samodzielnego porównania z pełnym rozwiązaniem; bez automatycznej oceny.

Wskazówka

Licz DISTINCT IdSklepu w grupach sprzedawca–miesiąc.

Rozwiązanie krok po kroku

  1. 1Pomijamy kasy samoobsługowe.
  2. 2Wyznaczamy miesiąc z DataTransakcji i grupujemy po IdSprzedawcy oraz miesiącu.
  3. 3Zliczamy różne sklepy w każdej grupie i wybieramy największą wartość.
  4. 4IdSprzedawcy: 14; styczeń.
Odpowiedź: IdSprzedawcy: 14; styczeń.

Zadanie 5

Matura: maj 2026
Oryginalne zadanie: zad. 8.5
Poziom: rozszerzony
Dział: Bazy danych
Temat: Sieć sklepów – SQL
Matura · 2 pkt
W trzech plikach tekstowych o nazwach klienci.txt, transakcje.txt, opis_transakcji.txt zapisano dane o sprzedaży towarów w pewnej sieci sklepów w porach wieczornych pierwszych dni miesiąca. Dane obejmują informacje od 1. do 3. dnia miesiąca w miesiącach od stycznia do czerwca 2025 roku w godzinach od 22:00 do 23:59. Pierwszy wiersz każdego z plików jest wierszem nagłówkowym, a dane w wierszach rozdzielono tabulatorami.

Plik klienci.txt zawiera informacje na temat zarejestrowanych klientów sieci sklepów. W każdym wierszu zapisano:

IdKlienta – unikatowy identyfikator klienta (liczba całkowita)
Imie – imię klienta (tekst do 20 znaków)
Nazwisko – nazwisko klienta (tekst do 20 znaków)
Plec – płeć klienta (znak K lub M).

Przykład:
IdKlientaImieNazwiskoPlec
1ZofiaSawickaK
2ZuzannaChmielK
3HannaSokolowskaK
Plik transakcje.txt zawiera informacje o dokonanych transakcjach. W każdym wierszu zapisano:

IdTransakcji – unikatowy identyfikator transakcji (uwaga: identyfikatory nie są nadane chronologicznie – nie są kolejnymi numerami transakcji)
DataTransakcji – datę transakcji (dd.mm.rrrr)
IdKlienta – identyfikator klienta, który dokonał transakcji
IdSklepu – identyfikator sklepu, w którym dokonano transakcji
IdSprzedawcy – identyfikator sprzedawcy, który obsługiwał klienta przy kasie; jeśli klient korzystał z kasy samoobsługowej, pole jest puste (brak danych).

Przykład:
IdTransakcjiDataTransakcjiIdKlientaIdSklepuIdSprzedawcy
101.01.2025181412160
201.02.20255504125
301.03.202514081665
401.04.202511461433
501.05.20256309 
601.06.2025101112120
Plik o nazwie opis_transakcji.txt zawiera informacje o produktach zakupionych w danej transakcji. W każdym wierszu zapisano:

IdTransakcji – identyfikator transakcji (uwaga: identyfikatory mogą się powtarzać)
IdProduktu – identyfikator zakupionego produktu
Cena – cena jednostkowa zakupionego produktu
Liczba – liczba określająca, ile sztuk danego produktu zakupiono.


Przykład:
IdTransakcjiIdProduktuCenaLiczba
485785,6611
1048774
1048425
246427,015
Z wykorzystaniem danych zawartych w podanych plikach oraz dostępnych narzędzi informatycznych podaj odpowiedzi do zadań 8.1.–8.4. Odpowiedzi zapisz w pliku wyniki8.txt, a każdą z nich poprzedź numerem odpowiedniego zadania.

Do bazy danych utworzonej na podstawie opisanych wcześniej plików dodano dwie kolejne tabele: o nazwie *Produkty* i o nazwie *Kategorie*, w których zapisano informacje o sprzedawanych produktach.

Tabela *Kategorie* zawiera następujące pola:
IdKategorii – unikatowy identyfikator kategorii produktu
NazwaKategorii – nazwa kategorii produktu.

Tabela *Produkty* zawiera następujące pola:
IdProduktu – unikatowy identyfikator produktu
IdKategorii – identyfikator kategorii, do której należy dany produkt
Nazwa – nazwa produktu
Opis – opis produktu.

Napisz w języku SQL zapytanie, w wyniku którego zostaną wypisane wszystkie zakupione produkty (IdProduktu i Nazwa) z kategorii (NazwaKategorii) „spożywcze” zawierające w opisie fragment: „do ekspresu kolbowego".

Odpowiedź do samodzielnego porównania z pełnym rozwiązaniem; bez automatycznej oceny.

Wskazówka

Połącz Opis_transakcji, Produkty i Kategorie oraz użyj LIKE.

Rozwiązanie krok po kroku

  1. 1Łączymy produkty z opisami zakupów po IdProduktu i kategoriami po IdKategorii.
  2. 2Nakładamy warunki na NazwaKategorii oraz fragment Opis.
  3. 3DISTINCT usuwa powtórzenia produktów zakupionych w wielu transakcjach.
  4. 4W przykładzie klucza CKE podano nazwę „spozywcze” bez znaku „ż”; zapytanie poniżej stosuje zapis „spożywcze” z treści zadania. Przy danych zapisanych bez polskich znaków należy użyć wartości z danych.
  5. 5Zapytanie wybiera zakupione produkty kategorii „spożywcze” z fragmentem „do ekspresu kolbowego” w opisie.
SQL
SELECT DISTINCT Produkty.IdProduktu, Produkty.Nazwa
FROM Opis_transakcji
JOIN Produkty ON Opis_transakcji.IdProduktu = Produkty.IdProduktu
JOIN Kategorie ON Kategorie.IdKategorii = Produkty.IdKategorii
WHERE NazwaKategorii = 'spożywcze'
  AND Opis LIKE '%do ekspresu kolbowego%';
Odpowiedź: Zapytanie wybiera zakupione produkty kategorii „spożywcze” z fragmentem „do ekspresu kolbowego” w opisie.